यम-यमी संवाद सूक्त : ऋग्वेद १०|१०
ऋषि : यमी वैवस्वती | देवता : यम वैवस्वत | छन्द : त्रिष्टुप्ओ चित्सखायं सख्या ववृत्यां तिरः पुरू चिदर्णवं जगन्वान्पितुर्नपातमा दधीत…
वेद, व्याकरण, दर्शन और संस्कृत भाषा पर चिन्तन-मनन के लेख।
ऋषि : यमी वैवस्वती | देवता : यम वैवस्वत | छन्द : त्रिष्टुप्ओ चित्सखायं सख्या ववृत्यां तिरः पुरू चिदर्णवं जगन्वान्पितुर्नपातमा दधीत…
ऋषि : महर्षि अम्भृण की पुत्री वाक् | देवता : परमात्मा | छन्द : द्वितीय में जगती शेष में त्रिष्टुप्अहं रुद्रेभिर्वसुभिश्चराम्यहमादि…
ऋषि : प्रजापति परमेष्ठी | देवता : परमात्मा (भाववृत्त) | छन्द : त्रिष्टुप नासदासीन्नो सदासीत्तदानीं नासीद्रजो नो व्योमा परो यत्किमा…
वाङ्मनस् विषयक आख्यान शतपथ ब्राह्मण (१.४.५.८-१३) के प्रथम काण्ड के चतुर्थ प्रपाठक के अन्तर्गत पाँचवें ब्राह्मण में मन्त्र संख्या आ…
शुनःशेप आख्यान ऋग्वेदीय ऐतरेय ब्राह्मण की सातवीं पञ्चिका के तृतीय अध्याय (एक से छः खण्डों) में वर्णित है । तदनुसार ऐतरेय आरण्यक का…
ऋषि : पुरुरवा ऐळ | देवता : उर्वशी | छन्द : त्रिष्टुप् हये जाये मनसा तिष्ठ घोरे वचांसि मिश्रा कृणवावहै नु न नौ मन्त्रा अनुदितास एते…
ऋषि : सरमा देवशुनी | देवता : प्रणय | छन्द : त्रिष्टुप्किमिच्छन्ती सरमा प्रेदमानड्दूरे ह्यध्वा जगुरिः पराचैःकास्मेहिति: का परितक्म्…
ऋषि : अथर्वा | देवता : भूमि | छन्द : त्रिष्टुप्‚ जगती‚ विराडष्टि‚ शक्वरी‚ जगती आदिसत्यं बृहद् ऋतमुग्रं दीक्षा तपो ब्रह्मयज्ञः पृथि…
ऋषि : प्रजापतिपुत्र हिरण्यगर्भ | देवता : क शब्दाभिधेय प्रजापति | छन्द : त्रिष्टुपहिरण्यगर्भः समवर्तताग्रे भूतस्य जातः पतिरेक आसीत्…
ऋषि : मधुच्छन्दा । देवता : अग्नि । छन्द : गायत्रीॐ अग्निमीळे पुरोहितम्यज्ञस्य देवमृत्विजम्होतारं रत्नधातमम् ।। १ ।।अग्नि पूर्वेभिर…
ऋषि : गृत्समद । देवता : इन्द्र । छन्द : त्रिष्टुपयो जात एव प्रथमो मनस्वान् देवो देवान् क्रतुना पर्यभूषत्यस्य शुष्माद् रोदसी अभ्यसे…